Fason ve Satın Alınan Yarı Mamüller

Reçete (BOM) Yönetimi 16 görüntülenme 11.10.2026

Yan sanayide ürettirdiğiniz veya hazır aldığınız parçaları yarı mamül olarak tanımlayın; tedarik şekline göre maliyetin üst reçeteye nasıl girdiğini görün.


Her parçayı kendi atölyenizde üretmezsiniz. Kaynak ve boyayı yan sanayiye yaptırır, lazer kesimi fasoncuya verir, rulman ya da ayak pabucu gibi parçaları hazır alırsınız. FabLab'da bu parçaları Yarı Mamül olarak tanımlayıp Tedarik şekli'ni seçersiniz; parça üst reçetede kalem olarak kullanılır ve maliyeti tedarik şekline göre doğru hesaplanır.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Üç tedarik şeklinin (bünyede üretim, fason, satın alma) farkı ve maliyet formülü
  • Fasonda malzemeyi sizin verdiğiniz ve fasoncunun sağladığı durumları tanımlamak
  • Hazır alınan parçayı dövizli fiyatla tanımlamak
  • Üst reçetede fason ve satın alma kalemlerinin maliyetini okumak

Başlamadan önce

Tedarik şekilleri ve maliyet

Tedarik şekliNe zaman?Birim maliyet
Bünyede üretim (varsayılan)Parçayı kendi atölyenizde üretiyorsunuzVarsayılan reçeteden: hammadde + işçilik + genel gider
Fason (yan sanayi), Malzemeyi biz veriyoruz açıkMalzemeyi siz gönderiyorsunuz, fasoncu işçiliği yapıyor (kaynak, boya, kaplama, ısıl işlem)Reçetedeki malzeme + reçetedeki işçilik satırları + Parça başı fason işçilik bedeli. Genel gider eklenmez.
Fason (yan sanayi), malzeme fasoncudanMalzemeyi ve kalıbı fasoncu sağlıyor; size bitmiş parça geliyorParça başı fason bedeli (her şey dahil)
Satın almaParçayı katalogdan hazır alıyorsunuzBirim alış fiyatı

Bedel dövizli girildiyse maliyete bugünkü kurla TL olarak girer. Mevcut ürünlerinizin tedarik şekli Bünyede üretim'dir; siz değiştirmedikçe maliyetleri değişmez.

Fason parçayı tanımlayın (malzemeyi siz veriyorsunuz)

Örnek: sehpa ayak çerçevesi. Profil boruyu siz kesip gönderiyorsunuz; fasoncu kaynak yapıp elektrostatik boyayla boyuyor ve parça başı 145 TL alıyor.

  1. Ürünler → Ürün Listesi'nde yeni ürün açın, Ürün Tipi'ni Yarı Mamül seçin.
  2. Sağdaki Tedarik kartında Tedarik şekli'ni Fason (yan sanayi) yapın.
  3. Malzemeyi biz veriyoruz anahtarını açın.
  4. Parça başı fason işçilik bedeli'ne fasoncunun parça başı ücretini yazın ve para birimini seçin. Ürünü Kaydet'e tıklayın (düzenlemede Değişiklikleri Kaydet).
  5. Parçaya bir reçete açın ve fasoncuya gönderdiğiniz malzemeyi yazın (örnekte 6 × 400 mm profil boru). Kendi atölyenizdeki işçiliği yazmayın; yalnızca sizde yapılan bir iş varsa (ör. sevk öncesi kontrol) işçilik satırı ekleyin.
Parçayı ana ürünün reçetesini yazarken de açabilirsiniz: yarı mamül listesindeki Yeni yarı mamül ekle kısa formunda Tedarik şekli, Malzemeyi biz veriyoruz ve Birim alış / fason bedeli alanları da vardır. Üretici adı ve kodu gibi diğer alanları sonra ürün kartından tamamlarsınız.
Ürün düzenleme formundaki Tedarik kartı: Tedarik şekli Fason (yan sanayi), Malzemeyi biz veriyoruz açık, Parça başı fason işçilik bedeli 145 TRY; altında tercih edilen tedarikçi Marmara Metal Kaplama 145 TL ve Bu fiyatı kullan bağlantısı; Üretici adı ve Üretici kodu alanları
1 Tedarik şekli, 2 Malzemeyi biz veriyoruz, 3 bedel ve para birimi. Vurgulu bağlantı, tercih edilen tedarikçinin fiyatını alana yazar.

Malzemeyi siz verdiğinizde parti ve iş emri akışı değişmez: parti tamamlanınca malzeme stoktan düşer, yarı mamül stoğa girer. Yalnızca maliyet farklı hesaplanır.

Hesap örneği

BileşenHesapTutar
Profil boru (fasoncuya giden)6 × 0,40 m = 2,40 m; %5 fire ile 2,52 m × 35 TL/m (210 TL / 6 m boy)88,20 TL
Fason işçilik bedeliKaynak ve boya, parça başı145,00 TL
Genel giderEklenmez: iş dışarıda yapılıyor0,00 TL
Birim maliyet233,20 TL

Fason parçayı tanımlayın (malzeme fasoncudan)

Örnek: lazer kesim bağlantı plakası. Sacı da kalıbı da fasoncu sağlıyor; size bitmiş plaka geliyor.

  1. Yarı mamül ürünün Tedarik kartında Tedarik şekli'ni Fason (yan sanayi) seçin, Malzemeyi biz veriyoruz'u kapalı bırakın.
  2. Parça başı fason bedeli (her şey dahil)'ne fasoncunun parça fiyatını yazın (örnekte 38,50 TL) ve kaydedin.

Bu parçanın reçetesi olması gerekmez. Maliyeti doğrudan bedeldir.

Satın alınan parçayı tanımlayın

Örnek: ithal keçeli ayak pabucu, tanesi 0,65 EUR.

  1. Yarı mamül ürünün Tedarik kartında Tedarik şekli'ni Satın alma seçin.
  2. Birim alış fiyatı'na 0,65 yazın ve para birimini EUR seçin.
  3. Parçanın üreticideki katalog numarasını Üretici adı ve Üretici kodu alanlarına girin ve kaydedin.
Ayak Pabucu Ø30 Keçeli ürün sayfası: Yarı Mamül 1. seviye rozeti, birim maliyet 35,87 TL; Genel sekmesinde Tedarik Satın alma, Üretici Vedra, Üretici kodu VD-AP30-FL ve vurgulu Birim alış fiyatı 0,65 EUR yaklaşık 35,87 TL (kur 55,1819, 02.10.2026 TCMB)
Ürün sayfasının Genel sekmesi tedarik şeklini, üretici kodunu ve dövizli bedelin TL karşılığını kullanılan kurla gösterir.
Fason veya satın alma seçiliyken bedel alanı zorunludur. Tercih edilen tedarikçinin fiyatı formda öneri olarak görünür; Bu fiyatı kullan'a tıklamadıkça bedel değişmez.

Üst reçetede maliyeti okuyun

Fason ve satın alma yarı mamülleri, bünyede üretilenler gibi reçeteye Yarı Mamül tipiyle eklenir. Reçete detayının Malzemeler sekmesinde bu satırların rozetinin altında Tedarik bedeli etiketi görünür; bünyede üretilen yarı mamülde ise Reçete yazar.

Sehpa Seti Reçetesinin Malzemeler sekmesi: Ahşap Kapak Paneli Reçete etiketiyle; vurgulu satırlar Tedarik bedeli etiketiyle Sehpa Ayak Çerçevesi 2 adet 233,20 TL/adet 466,40 TL, Lazer Kesim Bağlantı Plakası 4 adet 38,50 TL/adet 154 TL, Ayak Pabucu 8 adet 35,8682 TL/adet 286,95 TL
Sehpa seti: kapak paneli bünyede üretiliyor (Reçete), vurgulu üç parça dışarıdan geliyor (Tedarik bedeli).
KalemTedarik şekliBirim maliyetMiktarToplam
Sehpa Ayak ÇerçevesiFason, malzeme bizden88,20 + 145,00 = 233,20 TL2466,40 TL
Lazer Kesim Bağlantı PlakasıFason, malzeme fasoncudan38,50 TL4154,00 TL
Ayak Pabucu Ø30Satın alma (EUR)0,65 × 55,1819 = 35,8682 TL8286,95 TL

Kur değiştikçe ayak pabucunun TL maliyeti, dolayısıyla sehpa setinin maliyeti de değişir. Kayıtlı satış fiyatı kendiliğinden değişmez; fiyatlandırma listesi farkı "Maliyet değişti" uyarısıyla gösterir (Maliyet Değişince Fiyatı Yeniden Hesaplama).

İpuçları ve sık hatalar

Fasoncu fiyatını tedarikçi bağlantısında güncel tutun. Ürün formunda tercih edilen tedarikçinin fiyatı bedel alanının altında görünür; fark varsa tek tıkla alırsınız.
Malzemeyi biz veriyoruz açıkken bünye işçiliğinizi (kaynakçı, boyacı) reçeteye yazarsanız işçilik iki kez sayılır: bir kez reçetede, bir kez fason bedelinde. Reçeteye yalnızca fasoncuya giden malzemeyi ve sizde yapılan işi yazın.
Dövizli bedelin kuru bulunamazsa kalem "kur yok" uyarısıyla işaretlenir ve maliyette 0 sayılır. Firma kuru girerek bu durumu giderebilirsiniz: Döviz Kurları ve Dövizli Alış.

İlgili yazılar